Actividade realizada en Santiago polo programa Os Axóuxeres de fomento da lingua galega entre os nenos menores de tres anos

A lei de 1997 que regula a Administración local de Galicia establece o galego como lingua propia das corporacións locais no exercicio da súa acción de goberno. Segundo prevé o texto, as convocatorias de sesións, as ordes do día, mocións, actas, notificacións, recursos e "todos os actos de carácter público ou administrativo que se realicen por escrito en nome das corporacións locais redactaranse en lingua galega". Os municipios, recolle a lei do 97, poderán redactar os seus textos, "ademais, na outra lingua oficial, o castelán", e no seu traballo pola promoción da lingua propia da comunidade contarán co apoio da Xunta de Galicia, á que a lexislación fai responsable de impulsar "o proceso de incorporación da lingua galega na Administración local, especialmente a través de programas de formación de funcionarios das entidades locais en lingua galega".
En paralelo, a Lei de Normalización Lingüística, de 1983, sinala que "o galego, como lingua propia de Galicia, é lingua oficial das institucións da comunidade autónoma, da súa Administración, da administración local e das entidades públicas dependentes da comunidade autónoma", e atribúe ao Goberno da Xunta a responsabilidade sobre "a dirección técnica e o seguimento do proceso de normalización da lingua galega"; o asesoramento "á Administración e aos particulares", e a coordinación dos "servizos encamiñados a conseguir os obxectivos" de normalización lingüística.
No marco definido por ambas as leis naceu en setembro de 2010 a Rede de Dinamización Lingüística, co obxectivo de facilitar o traballo conxunto en materia de promoción do galego entre a Administración autonómica e a local para favorecer que as medidas de fomento da lingua acaden maior eficacia e repercusión na cidadanía.
Hoxe son xa 45 os municipios incorporados á rede, e nestes momentos, a Consellería de Educación, responsable da Secretaría Xeral de Política Lingüística, tramita un número importante de novas solicitudes de adhesión. De feito, a pertenza á Rede de Dinamización incorporouse como criterio de valoración na última conovocatoria de axudas para o fomento do galego dirixida aos municipios e feita a comezos deste mes, posibilitando que a petición de adhesión á Rede se solicite conxuntamente á solicitude das subvencións.
A Rede pretende mellorar os servizos de normalización que prestan os concellos e potenciar o uso do galego na administración local, nas súas relacións cos usuarios. A súa estrutura trata de optimizar os recursos dispoñibles sen restar competencias a ningunha das administracións implicadas, coa finalidade de compartir unha planificación lingüística e unhas estratexias básicas comúns para todo o territorio, facilitar o intercambio de experencias e a suma de esforzos e evitar duplicidades. Na mesma liña, a Rede fomenta a corresponsabilidade na promoción da lingua galega e reforza o contacto entre as distintas administracións implicadas.
O novo instrumento de coordinación pon a disposición de todos os seus membros os materiais de diferentes actividades de dinamización lingüística preparados por calquera das entidades integradas e permite a todas as partes traballar de acordo a uns criterios de avaliación unificados.
Entre os obxectivos estratéxicos da Rede de Dinamización Lingüística figura a promoción dunha acción continuada de formación en lingua galega para adultos, facendo fincapé naqueles colectivos específicos que se poidan determinar en cada zona e en cada momento concreto. Do mesmo xeito, os profesionais dos servizos lingüísticos das entidades locais e os restantes axentes que interveñen nos procesos de dinamización lingüística son tamén obxectivo das accións forma6tivas.
A Rede estrutúrase nun consello de membros, como órgano colexiado no que participan todos os integrantes e composto polas entidades locais adheridas e os representantes da Consellería de Educación; unha xunta directiva, encargada da dirección executiva; unha presidencia e unha vicepresidencia, unha coordinación técnica e máis unha área técnica. Ademais, e segundo recolle a orde de constitución, a Rede poderá crear as comisións de traballo ou os relatorios que sexan necesarios para o cumprimento dos seus fins.
A adhesión á Rede non ten custos para os municipios, e o financiamento da estrutura corre a cargo da Secretaría Xeral de Política Lingüística. Para sumarse á iniciativa, os concellos deben seguir os pasos previstos na Orde do 14 de setembro de 2010, e presentar o modelo de solicitude de adhesión xunto a documentación pertinente.
Antes de entrar a formar parte da Rede de Dinamización Lingüística, cada municipio debe designar unha representación dos seus órganos de goberno, así como unha representación técnica, con cadansúa suplencia.