A senda do río Xallas conectará Mazaricos, Santa Comba e Zas ao longo de 70,3 quilómetros

A Deputación da Coruña asinou este luns en Mazaricos un convenio de cooperación co Concello para o cofinanciamento do proxecto de acondicionamento da senda do Xallas. O obxectivo é poñer en funcionamento unha ruta paisaxística que discorre en paralelo ao río ao longo de 70,3 quilómetros e de poñer en valor a súa importancia natural, cultural e paisaxística.

No acto, a institución provincial estivo representada polo seu vicepresidente, Xosé Regueira, quen rubricou o texto canda o alcalde mazaricán, Juan José Blanco, e a CEO de Xeal, María Couto. Tamén estiveron presentes os rexedores de Zas, Manuel Muíño, e de Santa Comba, Alberto Romar.

O acordo, aprobado polo pleno da Corporación provincial na sesión ordinaria celebrada o pasado 22 de decembro de 2025, instrumenta unha subvención nominativa destinada a financiar as obras do proxecto, cun orzamento total de 368. 749 euros. A achega da Deputación da Coruña ascende a 294 .999 euros, o que representa o 80 % do investimento previsto.

A actuación está concibida tanto como un recurso de dinamización turística do rural como un medio para mellorar a mobilidade da veciñanza, ao tempo que promove a concienciación da poboación local e das persoas visitantes sobre a necesidade de protexer a biodiversidade e o patrimonio etnográfico asociado aos cursos fluviais.

O deseño da senda procura causar o mínimo impacto ambiental posíbel, afastándose en determinados treitos do leito do río para non perturbar a flora e a fauna existentes e evitando interferir na vida cotiá e no traballo da veciñanza dos lugares polos que transita.

Xosé Regueira destacou que esta iniciativa será complementada polo proxecto previsto para a desembocadura do río (na zona da fervenza do Ézaro e o Monte Pindo).

«Agora é importante que se materialice completamente esta senda, de algo máis de setenta quilómetros, e dar tamén a coñecer o patrimonio material e inmaterial da zona», sinalou.

Regueira puxo tamén o acento en que a senda do Xallas é un recurso pensado «para a xente local, as veciñas e veciños», mais que ao mesmo tempo actuará como «elemento tractor» para as visitas que chegan á procura de natureza.

Nese senso, explicou que «o turista que procura experiencias únicas terá ao seu dispor unha senda ao longo de todo o río», aproveitando para iso o percorrido pola «paisaxe singular» que ofrece «o único río de Europa que remata en fervenza».

O vicepresidente referiuse ademais á importancia que teñen os ríos nas actuacións da Deputación da Coruña, citando como exemplo o Plan de Sostibilidade Turística do río Anllóns, na bisbarra de Bergantiños, así como outras accións vinculadas ao río Lengüelle, xa na comarca de Ordes.

O Concello de Mazaricos actúa como entidade representante dunha iniciativa que comparte con Santa Comba e Zas, de maneira que se encargará de xestionar as actuacións. O alcalde mazaricán amosou a súa satisfacción polo paso dado este luns respecto dun proxecto «que comezou hai cinco anos» e agradeceu o investimento que realizan tanto a empresa Xeal como a Deputación da Coruña. «Sen a colaboración da empresa, porque o comezo da ruta pasa integramente polos seus terreos, e sen os fondos que achega a Deputación, non sería posíbel», indicou Juan José Blanco.

O rexedor subliñou tamén a capacidade da senda do Xallas como proxecto tractor para a comarca da Costa da Morte e asegurou que se verá beneficiada «toda a contorna».

O convenio terá vixencia até o vindeiro 31 de outubro e forma parte das competencias da Deputación da Coruña en materia de asistencia e cooperación económica e técnica aos concellos, especialmente aos de menor capacidade económica e de xestión, co obxectivo de contribuír á mellora do patrimonio provincial e ao desenvolvemento de proxectos de interese público e social.