Os muíños de auga, protagonistas da Mostra de Arquitectura Rural en Vedra

O primeiro festival galego de arquitectura rural, M.A.R.C.O., chega para quedar. Despois dunha primeira edición piloto no 2025, o encontro consolídase este ano en Vedra, concretamente en San Pedro de Sarandón, os días 8, 9 e 10 de maio. Desta volta, o tema principal será a arquitectura da auga e o patrimonio etnográfico, especialmente os muíños.

Este encontro xuntará durante tres días a profesionais, veciñanza, estudantado, axentes do rural e público xeral para compartir música, actividades e reflexión arredor da arquitectura. O festival busca mesturar o encanto de estruturas e espazos como os muíños, os alpendres e as sendas do campo, coa arte e a vida no rural para coñecer un pouco máis da nosa historia e cultura, así como para poñer en valor o patrimonio, xerar novas oportunidades para a mocidade e os profesionais emerxentes, e pasar bos momentos.

O festival escolleu os muíños como idea central en prol da súa reactivación como espazos vivos. No pasado estas estruturas chegaron a ser motor de vida e mesmo de música do rural e, agora, esta iniciativa traballa arreo para transformalos en lugares onde suceden cousas, a xente poida atoparse e o rural volva xerar cultura, economía e comunidade. E para conseguilo estrutúrase en tres grandes bloques.

Arte e creación

En primeiro lugar está o espazo ADREDE, un enclave aberto que se presenta como o corazón creativo do festival e no que haberá oco para a arte, a música e a creatividade. Aquí desenvolveranse durante todo o día obradoiros de fotografía, pintura, escultura e arquitectura; procesos de cocreación con artistas; exposicións e proxeccións; concertos e espectáculos. Todo isto coa premisa de xuntar profesionais e veciñanza para crear, aprender e vivir a cultura en común.

Rutas guiadas

Asemade, a Mostra de Arquitectura Rural amosará un programa de rutas guiadas por diferentes espazos do rural vedrés baixo o nome de O mellor de cada casa. Haberá visitas a casas, espazos rehabilitados, proxectos sostibles e outros puntos de interese nos que se contará coa explicación das propias persoas que habitan ou deseñaron as construcións.

Invitación á reflexión

Por outra banda, impulsarán a iniciativa Quebramiolos, un laboratorio no que se xuntarán profesionais, veciños, axentes do rural e público xeral para convidar á reflexión e á creación colectiva. Unha iniciativa que trata de perfilar un posible futuro do rural e propoñer solucións reais á situación actual.

O laboratorio centrarase especialmente no patrimonio etnográfico, cun foco especial nos muíños, e nas posibles formas realistas de volver facer deles lugares cheos de actividade.

Con este cóctel de propostas o Festival M.A.R.C.O. quere poñer en valor as aldeas, a súa arquitectura e a súa forma de vida, non como algo do pasado, senón como unha oportunidade de presente e futuro. A iniciativa aposta por un rural vivo que conserve o seu patrimonio, a súa xente e todo o que ten por ofrecer. n