Saltar al contenido principalSaltar al pie de página

SALUD MENTAL

Música en el Psiquiátrico de Conxo que rompe prejuicios: «Sentimos vuestro abrazo»

El aplaudido concierto de Los Coquitos, grupo de usuarias y usuarios del Hospital Psiquiátrico de Conxo que centra un proyecto con la SGAE del programa sociocultural Barraca XXI, fue respaldado este miércoles por Sabela Maneiro (Tanxugueiras), Guadi Galego, Ugia Pedreira y Marián Romero, monitora del taller

La aplaudida actuación de Los Coquitos en el Hospital Psiquiátrico de Conxo.

La aplaudida actuación de Los Coquitos en el Hospital Psiquiátrico de Conxo. / Antonio Hernández

Xabier Sanmartín

Xabier Sanmartín

Santiago

«Nos sentimos muy abrazados, sentimos la música y los abrazos», cuenta Salvador, una de las personas integrantes de Los Coquitos, tras el concierto de este grupo de usuarias y usuarios del Hospital Psiquiátrico de Conxo. Su actuación de este miércoles en dicho centro compostelano prueba el avance de este proyecto a medias con la SGAE dentro del programa sociocultural Barraca XXI, respaldado en ese escenario por Sabela Maneiro (Tanxugueiras), Guadi Galego, Ugia Pedreira y Marián Romero, una de las monitoras de este pionero taller en Santiago.

"Experiencia muy terapéutica"

«Fue fascinante por ser el primer concierto que hacíamos con público... Mejoramos mucho durante los ensayos, es una experiencia muy terapéutica», añade Salvador, que ya tiene hasta un alias artístico: «Roque Salvador», cuenta mientras saluda al psiquiatra Ramón Area, otro de los pilares de esta colaboración que acaba de vivir su segunda edición.

«Esta actuación é unha das tres patas dun proxecto onde hai cinema, música e teatro, con obradoiros por medio dos monitores da SGAE... Entre os efectos beneficiosos, o primeiro é meter vida no hospital, saír dos hábitos de cada día e diluír a barreira entre o dentro e fóra do hospital, e crear unha cultura mestiza; e si falamos de efectos beneficiosos cos pacientes, hai unha parte que ten que ver coa creatividade e coa posibilidade de crear grupos, crear comunidade e establecer relacións... E no caso dos profesionais e os monitores podemos comprobar que podemos facer as cousas de outra maneira, e iso sempre é ilusionante... Foron xa dous anos que teñen moito traballo detrás dos usuarios e usuarias, os profesionais do centro... detrás da festa desta actuación hai moito moito traballo previo dos días cada semana».

Seguir adelante

Sabela Maneiro (Tanxugueiras) valora así su colaboración: «As Tanxugueiras somos as madriñas de Barraca XXI, e foi marabilloso traballar con Los Coquitos, son un grupazo, dan unha enerxía brutal... son como familia, eles e elas ensináronme máis que eu a elas e eles, teñen moita arte nas composicións, con apoio de Marián Romero e Nacho Muñoz. Esto para elas e eles é un punch de alegría porque a música calma moitísimo, e oxalá este proxecto vaia máis adiante».

Miguel Diéguez, director de la SGAE (Sociedad General de Autores y Editores) en el Noroeste, recuerda que esa actuación es parte de un todo que tuvo como precedente más próximo el ciclo de cine celebrado en septiembre y octubre, con proyecciones y charlas de cineastas como «Jaione Camborda, Javi Camino, Ángeles Huerta... e que foi un éxito».

Y María Pais, una de las terapeutas, alude a otras ventajas de este programa sociocultural. «El hecho de poder continuar con el proyecto nos da pie a afianzar cosas, es decir, a afianzar los grupos, a ver que hay una progresión y que ellos ven resultados, que la actividad no empieza y se acaba y es algo como más efímero, sino que son pasitos muy controlados, muy despacito, pero cada vez avanzando un poquito más... Lo de esta actuación fue una apuesta hacia el público, tanto de dentro como de fuera del hospital, con muchísima proyección, y esos pequeños detalles nos hacen afianzar el proyecto. Para las personas con quienes trabajamos, es importante ver un principio y un final del proyecto, pero no del proyecto en sí, sino trabajar en pequeños proyectos, por eso trabajamos en una muestra en junio y otra en Navidad, para así organizarnos».

Los Coquitos en plena actuación.

Los Coquitos en pleno concierto. / Antonio Hernández

Ganar confianza

Y añade María Pais: «Lo de este concierto ha sido un paso importante, que les ayuda a ganar un poquito de confianza y a lograr que la gente con la que estás a diario te vean con otros ojos. Ellos en la actuación se vieron como un guitarrista, como una cantante, no como una persona que acude a los servicios de psiquiatría del Hospital de Conxo a diferentes actividades o a consulta con el psiquiatra. En esta actuación, cada uno de ellos fue una persona que formó parte de una banda con la que estuvo trabajando durante seis meses y eso marca un punto diferente», detalla María Pais, antes de citar el factor familiar.

«La hermana de uno de los chicos, nos ha dicho: ‘Ojalá que siga el proyecto porque, la verdad, mi hermano está encantado, habla mucho del proyecto, habla de la banda, habla de los profesores...’ Y eso ayuda a que se salgan un poquito del ámbito sociosanitario. En el caso del trastorno mental grave, son tiempos de tratamiento muy largos, entonces, hay subidas y bajadas, y, de repente, ver como este soplo de aire fresco, nos da energía para continuar y ver que hay opciones, y ellos ven opciones en su tratamiento y en su salida, y esta actuación es un buen ejemplo de todo ello».

Vista de la actuación en el Hospital Psiquiátrico de Conxo.

Vista de parte del público que acudió a ver el concierto en el Hospital Psiquiátrico de Conxo. / Antonio Hernández

Y, Patricia Blanco, técnica de gestión cultural de la Fundación SGAE en Santiago recuerda que esta experiencia colaborativa que une arte y salud mental, nació contra viento y marea. «Ó inicio, non sabiamos con que colectivo traballar e como a xente contaba que no tema da saúde mental era moi difícil facer cousas, pensamos: ‘Temos que estar xa que non teñen a necesaria visibilidade’. E como temos claro que a acción creativa poder ser moi terapeútica, traballamos moito, porque partimos de cero, e entre todos abrimos camiño porque non son pacientes, son persoas».

Barraka XXI

Barraca XXI, el programa sociocultural de la Fundación SGAE, se desarrolla en otras seis ciudades aparte de Compostela, en Barcelona, Bilbao, Madrid, Sevilla, Las Palmas y Valencia y Santiago. El nombre del proyecto se inspira en La Barraca, compañía teatral ambulante creada en 1932 por Federico García Lorca y Eduardo Ugarte, una apuesta por la cultura con la que el añorado poeta granadino pasó por Galicia.

Tracking Pixel Contents