El Correo Gallego

Noticia 1 de 1 Santiago | santiago@elcorreogallego.es  |   RSS - Santiago RSS

Cando Sar era Concello

O colectivo Espazo Veciñal conseguiu reunir más de 600 imaxes sobre a historia do barrio // Unha escolma de 250 poderase contemplar a partir do sábado nunha mostra que se divide entre o CIAC e o centro sociocultural // Haberá debates e charlas para complementar o relato gráfico

Unha das imaxes do barrio de Sar que forma parte da exposición - FOTO: Cedida
Ver galería
Unha das imaxes do barrio de Sar que forma parte da exposición - FOTO: Cedida

ELVA OTERO. SANTIAGO  | 16.09.2017 
A- A+

Cada cambio de ciclo, a sociedade precisa facer memoria para coñecer as súas orixes e saber cara onde vai. Iso foi o que pensaron os veciños de Sar cando hai un ano comezaron a recompilar fotos antigas para reconstruír a súa historia. Froito daquel laborioso traballo, este sábado 16 (19 h.) inaugúrase no CIAC de Belvís e no centro sociocultural unha prolixa exposición con 250 imaxes e documentos que repasan a vida cotiá do barrio no último século.

Entre outros tesouros, a mostra serve para sacar á luz algo que moitos habitantes da zona nin sequera saben. Sar foi Concello independente de 1820 a 1822. “Vai ser moi impactante. Fálase moito, por exemplo, do Concello de Conxo, pero o que moitos non se imaxinan é que daquela a parroquia de Conxo pertencía a Sar”, advirte a elcorreogallego.es Manuel San Martín Villamor, un dos portavoces do colectivo Espazo Veciñal de Sar. “Temos documentos nos que figuran o nome do alcalde, o proceso electoral, a organización territorial … Daquela Sar tiña unha extensión grandísima e chegaba ata Cacheiras (Teo), o Pico Sacro (Boqueixón) e polo outro extremo prolongábase ata Bando”, explica.

Cedido
Documento que acredita a existencia de Sar como Concello independente
FOTO: Cedido

Aínda a pesares da relevancia que tivo noutros tempos, “Sar perdeu peso” no conxunto da cidade, en particular en todo aquilo que ten que ver co “sentimento de barrio”, lamenta o portavoz. Cunha superficie que abrangue de Patio de Madres a Aríns e Angrois, na última década foi recuperando protagonismo grazas a que se convertiu en lugar de residencia de moita xente nova que, en na maior parte dos casos, aínda ten pendente a integración na súa contorna. Tamén as intervencións para poñer a punto as rúas e a rehabilitación de vivendas antigas lle están a dar outro aire a un núcleo que ten como epicentro unha colexiata románica do século XII.

Aberta ata o 30 de setembro, a exhibición convida a facer unha viaxe no tempo que se remonta ata 1917. Esa é a data que identifica a imaxe máis antiga, unha postal da rúa Castrón Douro que leva a sinatura dun fotógrafo francés. Segundo descubriron os organizadores, Compostela foi unha das paradas que o autor fixo nunha longa viaxe por diferentes países. De Santiago quedou con oito instantáneas, unha delas de Sar. Na actualidade exponse nun museo galo e solicitouse autorización para incluíla no proxecto.  

Capítulo aparte merecen os represaliados do 36. A eles o colectivo organizador quere rendirlles a súa particular homenaxe. Cando iniciaron as súas pesquisas, sabían de dúas persoas que foron vítimas do franquismo e finalmente deron con oito. “Buscamos as partidas de nacemento para asegurarnos de que eran do barrio e despois recollemos fotografías e información sobre o acontecido. Houbo un traballo detrás bastante grande”, recalca San Martín. Tamén as lavandeiras, con tanto peso noutros tempos, teñen na mostra especial protagonismo.

Cedida
Outra das imaxes do barrio de Sar que se pode ver na exposición
FOTO: Cedida

UNHA ESCOLMA COMPLEXA

A escolma non resultou en absoluto sinxela. O que máis custou foi tirar do fío no primeiro intre e apelar á colaboración veciñal. A resposta foi espléndida. De seguida comezaron a asomar fotos do fondo dos caixóns e o relato do barrio comezou a cobrar forma. Reuniron 600 imaxes, aínda que por cuestións de espazo só se expoñen 250 (repartidas entre o CIAC e o centro sociocultural). Tamén “dignas” de saíren á luz, o resto poden verse nas dúas pantallas que se instalaron en ambas salas para complementar o proxecto. Ademais das que aportaron os veciños, na exposición tamén se poden ver instantáneas que cederon entidades como o Grupo Correo Gallego.

Aínda que confensan que se sinten sobrepasados coa montaxe, desde o Espazo Veciñal de Sar non descartan levar a súa mostra ata outras salas da cidade.

CAFÉ DA MEMORIA

En paralelo, ata finais de setembro celebraranse unha serie de actividades que contribuirán a enriquecer ese ambicioso proxecto que naceu para reconstruír a historia do barrio. O luns 18 (20 h.) o escritor Suso de Toro moderará un debate con veciños da zona no centro sociocultural (CSC). Montse Fajardo ofrecerá o mércores 20 (20 h.) a charla A memoria das mulleres. Franquismo e represión no CIAC de Belvís. O venres 22 (20 h.) será o turno de Antonio Míguez Macho, que falará sobre Violencia e destrución da cidadanía: Sar 1936-1945 no CSC. As fábricas do coiro centrarán a intervención de Xoán Carmona o luns 25 de setembro (20 h.) no CIAC. Xa por último, o venres 29 de setembro Martín Souto disertará sobre o ecosistema das Brañas de Sar (20 h., CSC).